ÜÇ AYLIK KÜLTÜR SANAT DERGİSİ

(Osmaniye Zorkun Yaylası, Keldaz Koyun Meleden)

ŞEYH EDEBALI'NIN OSMAN BEYE NASİHATI

Oğul ;

İnsanlar vardır, şafak vaktinde doğar, gün batarken ölürler!

Unutmaki dünya sandığın kadar büyük değildir.

İki paralık güneşe aldanıp sonra da karda, ayazda kavrulup gitme!

Güçlüsün, akıllısın, söz sahibisin!

Ama ;

Bunları nerede, nasıl kullanacağını bilmezsen,

sabah rüzgarında savrulup gidersin.

Öfken ve benliğin bir olup aklını yener!

Daima sabırlı, sebatlı ve iradene sahip olasın.

Azminden dönme!

Çıktığın yolu, taşıyacağın yükü iyi bil!

Her işin gereğini vaktinde yap!

Açık sözlü ol! Her sözü üstüne alma!

Gördün söyleme, bildin bilme!

Sözünü unutma! Sözü söz olsun diye söyleme!

Ananı, atanı say, bereket büyüklerle beraberdir.

Sevildiğin yere sık gidip gelme, muhabbetin kalkar, itibar olmaz.

Üç kişiye acı ;

Cahiller arsında alime,

Zenginken fakir düşene,

Hatırlı iken itibarını kaybedene!

Unutmaki; Yüksekte yer tutanlar, aşağıdakiler kadar emniyette değildir.!

Düşmanını çoğaltma, düşmanlığın başını da sonunu da sen belirle!

Haklı olduğunda kavgadan korkma!

Bilesin ki ;

Atın iyisine doru, yiğidin iyisine deli derler!

Başlarken…

Sayın okurlarımız,

            Türk kültürünün zenginliği içerisinde yer alan Yörük kültür ve tarihinin çok eskilere dayandığı bilinmektedir.

            On birinci yüzyılda Orta Asya’dan göç eden ve göçebe hayat yaşayan Oğuzlar, İran’dan geçerek, 1071 yılından sonra Anadolu’ya geldiler. Burada da eski hayat tarzlarını aynen devam ettirdiler. İlk zamanlar Türkmen adıyla anılan Oğuzların bir kısmı yerleşik hayata geçti. Anadolu’nun İslamlaştırılıp Türkleştirilmesi sırasında, Oğuz boyları, Anadolu’nun her tarafına yayıldı. Bir kısmı yerleşik hayata geçerek Türkmen adını aldı, bir kısmı da göçebe hayatını sürdürüp Yörük ismiyle anıldı.

            Anadolu Selçukluları ve beylikleri dönemlerinde, Yörüklerden, askeri güç olarak faydalanıldı. Selçuklular ve Osmanlılar, Yörükleri sistemli bir şekilde toprağa yerleştirmeye çalıştılar. Osmanlıların Rumeli’ye geçişinden sonra, Yörüklerin önemli bir bölümü de Rumeli’ye göç ettirildi. Sultan 1. Murad Han zamanında, Saruhan’dan, Serez taraflarına kalabalık gruplar halinde sevk edilen Yörükler, iskan edildikleri yeni bölgelerde, yabancı unsurlar arasında bir dayanak noktası teşkil ettiler ve ileride yapılacak fetihlere yardımcı oldular. Yörüklerin Rumeli’ye geçirilmeleri, Yıldırım Beyazıt Han devrinde daha yoğun bir şekilde devam etti.

            Tarih aynasına baktığımızda görürüz ki; dünyada yaşayan milletler içerisinde en yüksek ahlak değerlerine sahip olan millet “Türk Milletidir.” Bu görüşte, İslam ve Hıristiyan tarihçileri hem fikirdir. Türk Milleti’nin tarih boyuca sürekli ve uzun ömürlü büyük devletler kurması onlardaki bu yüksek ahlak ve manevi üstünlükleri ile mümkün olmuştur.

            Yörükler mensup oldukları Oğuz boylarına göre isim alırlardı: Kayı, Bayat, Karaevli, Alkaevli, Yazır, Döğer, Dodurga, Yaparlı, Kızık, Teke, Beğdili, Karkın, Bayındır, Peçenek (Beçenek), Çavuldur, Çepni, Eymir, Alayuntlu, Yüreğir, İğdir, Beğdüz, Yıva ve Kınık isimleri Yörük boylarına ait isimlerdir. Bugün Anadolu’daki birçok mezra, köy ve kasaba bu Yörük boylarının isimlerinden almışlardır. Yörükler umumiyetle Orta, Güney ve Batı Anadolu’da yerleşmişlerdir. Bugünkü,  Sivas, Ankara, Bolu, Kastamonu, Balıkesir, Manisa, Kütahya, Eskişehir, Afyon, Uşak, İzmir, Aydın, Antalya, Konya, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Adana, Osmaniye, Hatay, Gaziantep ve Kahramanmaraş illerinin bulunduğu geniş bir sahaya yayılmışlardır. Büyük gruplar halinde yaşayan Yörükler, ayrıca birçok tali kollara ayrılmışlar ve çeşitli yerlere dağılmışlardır.

            Eski ananelerini ve halen konar-göçer yaşayışlarını sürdüren Yörükler de vardır. Bilhassa Orta Toroslar üzerindeki Bulgar (Boklar) Dağlarının eteklerinde bulunan, Güzel Oluk, Yağ Dağ, Karagül, Eğri Çayır Perçengediği, Sarıtaşgediği, Konçagediği, Bayboğan, Düden, Çatalca, Dikmen, Yağlıpınar, Bastırık, dedeli, Barçın, Alaçayır, Cumayhalık, Konurcuk yaylalarında; yine Toroslar üzerindeki Aladağlar eteğindeki Üçkapılı, Demirkazık, Baş Yayla, Alagöl, Göşdere, Dönberi, Taşhan, Tekir ve Namrun Yaylalarında; Kozan Dağı Eteklerindeki, Uyuzpınarı, Seyhan Nehrinin Kolu Zamantı suyunun yamaçlarındaki Şıhlı, Yeniköy, Bakır Dağı, Kurşun Dağı, Çataloluk, Boncuklubel, Boyduran Yhaylalarında; Binboğa Dağlarındaki Ayran Pınarı, Yedikardeş Pınarı, Alapınar, Karagöl, Yaylaklı, Kemerli gibi yaylalarda; Nurhak Dağlarındaki Gülkice, Akpınar, Beysöğüt, Yamrıtaş, Isırganlı, Yapraklı ve Abes yaylalarında yarı konar-göçer halde yaşamaktadırlar.

            Sayın okurlarım Yörüklerin tarihçesini kısaca anlatmaya çalıştım. Gelelim geçmişten gelen kültürümüzün bugünlere taşınmasındaki yerimiz;

            Osmaniye Yörükler Kültür Tanıtma ve Dayanışma Derneğinin bugün ki haline gelişi; Osmaniye’de çalışmalarını sürdüren İş Adamı Makine Mühendisi Ali SAÇIKARA tarafından kurulan Yörükler Derneği ve Emekli Abdullah AYDINLI tarafından kurulan Osmaniye Tekeli  Yörükler Kültür Tanıtma ve Dayanışma Derneği’nin birleşimi ile Osmaniye Yörükler Kültür Tanıtma ve Dayanışma Derneği olarak başkanlığımda yürütülmektedir. 35 Kişilik Üst Kurulumuz vardır. Derneğimizde gönüllülük esastır. Bu çalışmalarımıza her konuda yardımcı olan derneğimize üye olan ve üye olmayan gönüllü dostlarımıza, Derneğimiz Yönetim ve Üst Kuruluna ve bizleri yalnız bırakmayanlara teşekkürlerimi sunar, devamını dilerim.

            Amacımız dilimizin, dinimizin, tarihimizin, kısaca; kültürümüzün korunması, bayrak ve vatan sevgisinin gönüllerde yer etmesi, devletimizin güçlü milletimizin mutlu olmasıdır.

            Yörük Kültürü, kısa tarihi ve Derneğimiz ile ilgili bazı bilgiler verdikten sonra dergimizin bu ilk sayısında “Türk Kültürü ve İlmine” okyanusta bir damla misali vereceğimiz hizmetin onurunu duyarak; bu çalışmamızda emeği geçen tüm arkadaşlarıma teşekkürü bir borç bilirim.

Yakup KORKMAZ

Osmaniye Yörükler Kültür Tanıtma

Ve Dayanışma Derneği

Başkanı