Elektrik enerjisinin keşfinde büyük rolleri olan Franklin , Volta , Orsted gibi bilginler doğru akım tekniğinde büyük buluşlar yapmışlar. Alternatif akım mevzusunda Faraday 1831 tarihinde endüksiyonu açıklamış , birçok bilginler arkasından jeneratörü keşfetmeye uğraşmışlardır.
Max Well’in alternatif akım mevzusunda matematiksel açıklamaları , “Faz Farkı” nı bulmasıyla , gelişmeler yavaş yavaş ilerlemiş , hatta 1881 tarihinde Amerika’da patent dairesi transformatörü bulan kişinin patent müracaatını böyle bir buluş olmaz diye geriye çevirmiştir.
Daha sonraları alternatif ve trifaze sistemde gelişmeler olmuş , 1891 senesinde Frankfurt’ta elektroteknik kongresinde Dolio – Dobrowolski akımının komponentlerini “güçlü akım” , “güçsüz akım” diye ortaya atmıştır.
Bu tarihlerde akımın komponentlrine çeşitli isimler de konmak istenmiştir.
1907 senesinde Alman – İsviçre , Avusturya elektroteknik daireleri müşterek olarak “AEF” adı atında bir oda kurmuş , 1909 senesinde bu oda ilk defa alternatif akım terimlerini açıklamıştır.Ve akımın komponentlrini “Leistungsstrom” (güç akımı) , “Ouerstrom” (çapraz ters akım) diye belirlemiştir.
1913 senesinde yeni açıklamada ise bu komponentlere “Wirkstrom” (aktif akım) ve “Blindstrom” (kör akım , reaktif akım) diye isim verilmiştir. Bu deneyimler günümüze kadar kullanılmakta devam edegelmiştir. 1879 ile 1891 seneleri arasında çok fazlı sistemin bulunuşunda TESLA (Avusturya) , Ferrais (İtalya) , Bradley (Usa) , Dobrowolski (Almanya) gibi bilginlerin ayrı ayrı veya müştereken çalışmaları neticesi aktif güç mevhumunu 1922 senesinde de Buchholz “Görünür Güç”ü yeniden izah etmiş , W. Ouade ile 1934 ile 1939 seneleri arasında “güç” ile ilgili açıklamaları toplamıştır.
Son 15 yıl içersinde de “Görünür Güç” ile ilgili terimler , açıklamalar , teklifler tartışılmaya bırakılmıştır.
Bugün IEC ‘de dahi kati açıklıkta tabirler henüz bulunmamaktadır. Bucholz akım , gerilim , güç değerlerinin ortalaması ile ilgili ortalama güç katsayısı terimini ortaya atmış , fakat bu düşünce tutulmamıştır. Daha sonra zamanla değişen ortalama değerlerden bahsedilmiş , ancak 1963 senesinde “Blindleistung” (kör güç) (reaktif güç) ve bununla ilgili problemler VDE – Tagung’ta görüşülmüş , harmoniklerin yarattığı kör güç’e “Nodulationleistung” denilmesi teklif edilmiştir.
Görülüyor ki bütün bu çalışmalar sadece yeni yeni terimler bulmak için yapılmamış , pratikteki eksiklere , sorulara bir cevap vermek düşüncesiyle ortaya çıkarılmıştır.


Kaynaklar:

Kompanzasyon Döküman indir Sinema Film Otomasyon Megep Kompanzasyon

Günümüzde bütün dünya memleketleri , yer üstü ve yer altı enerji kaynaklarının en ekonomik şekilde harcama yollarını ararken , kurulmuş enerji kaynaklarının da en verimli kullanılmasına çalışılmaktadır.

Elektrik enerjisinin , ürettiği santralden en küçük alıcıya kadar dağıtımda en az kayıpla taşınması çok önemlidir.

Dünyamızda elektrik enerjisine ihtiyacın her geçen gün biraz daha artması , enerji üretiminin gittikçe pahalaşması , taşınan enerjininde kaliteli , ucuz ve hakiki iş gören aktif enerji olmasını daha zorunlu kılmaktadır.

Bilindiği gibi , şebekeye bağlı bir alıcı , eğer bir motor , bir transformatör , bir floresant lamba ise , bunlar manyetik alanların temini için bağlı oldukları şebekeden reaktif güç çekerler. Bu çekilen reaktif güç aktif işe dönüşmediği gibi , gereksiz yere hatları yükler , hem ilave gerilim düşümüne ve zayiata sebep olur hemde böylelikle hattın taşıma kapasitesinin düşmesine yol açar.

Reaktif güç çekilimi başı boş bırakılırsa güç katsayısı çok düşer. Güç katsayısı reaktif güç için bir ölçüdür. Bunun için güç katsayısı belli bir sınırda tutulmalıdır. Böylece reaktif güç çekilimi kontrol altına alınmış olacaktır.

Kaynaklar:

Kompanzasyon Döküman indir Sinema Film Otomasyon Megep Kompanzasyon